Điều con học không chỉ là tiếng Anh
Mình có ý viết một bài cảm ơn MVA và chú Gấu từ năm ngoái, khi con có kết quả trúng tuyển học bổng ASEAN khi học lớp 8, xong cứ loay hoay lại vẫn chưa viết. Nhân có phụ huynh hỏi ý kiến, chia sẻ kinh nghiệm, mình muốn viết riêng một post để chia sẻ trải nghiệm này với tất cả các cha mẹ đang tìm kiếm môi trường học cho con.
Minh là người luôn có niềm tin vào việc cho con tiếp xúc tiếng Anh từ nhỏ, vì thế đi tìm môi trường cho con từ lúc con rất bé. Dưới 6 tuổi thì đọc truyện tiếng Việt và tiếng Anh cho con hàng ngày, mỗi tối trước khi đi ngủ, cho con nghe bài hát trẻ em tiếng Việt, tiếng Anh, nhiều khi nói chuyện với con bằng tiếng Anh, cứ nói rồi sẽ thấm.
Năm đầu (2019?) chú Gấu mở MVA, mình đăng ký ngay cho con, nhưng sau đó do ưu tiên cho con tham gia các lớp ngoại khóa vào buổi tối (nhảy), mình ngậm ngùi bỏ lớp MAV cho con. Tuy nhiên, do xác định việc tiếp xúc tiếng Anh từ nhỏ là quan trọng, mình cho con học chương trình Cambridge để con có vốn tiếng Anh đủ để sau này tiếp tục học với MVA.
Với mình, đầu tư quan trọng nhất là từ 0-6t, sau đó là từ 6t-12t, rồi tiếp đó là 12-17t, rồi mới tới Đại học và sau Đại học. Mục tiêu của từng giai đoạn rất khác nhau.
0-6t: cho con cảm nhận tình yêu, sự an toàn về mọi mặt, tự do khám phá, dành thời gian giúp con cảm nhận được sự đồng hành về mọi mặt, cùng chơi những đồ chơi giáo dục, cho con vào môi trường mầm non phù hợp (quan trọng là sự yêu thương, an toàn). Từ 4-5 tuổi, cha mẹ có thể cho con tham gia chương trình phù hợp của MVA, như một cách chơi và làm quen với ngôn ngữ tiếng Anh. Các cha mẹ đều biết đây là giai đoạn vàng trong phát triển não bộ của con, nên việc tiếp xúc sớm với tiếng Anh giúp con sau này học nhẹ nhàng, tự nhiên. Ngoài việc “chơi” với tiếng Anh qua các chương trình của MVA, cha mẹ có thể cho con nghe truyện qua rất nhiều kênh free – nghe hát, truyện từ 3min, lên 4-5min, quan trọng là đều! Mình đọc truyện và cho con nghe truyện hàng ngày, cho nghe hát bài hát tiếng Anh và cả tiếng Việt hàng ngày.
7-12t: giúp con xây dựng năng lực tự học. Giai đoạn này, nếu Cha mẹ có thể đồng hành để con học với MVA là tốt nhất. Mình có thể cùng ngồi học với con. Đây là giai đoạn mà con có khả năng tiếp thu nhanh, nhưng tò mò nhiều thứ, vì thế việc đồng hành cùng con là không thể thiếu. Như nhà mình do ưu tiên ngoại khóa, nên phải đầu tư theo cách khác tốn kém hơn nhiều. Xong mình tin tưởng việc theo học MVA từ giai đoạn này là rất hiệu quả. Mục tiêu là đồng hành để dần xây năng lực tự học, tự tìm hiểu, tự khám phá kiến thức của con! Trong giai đoạn này, con không cần phải học thêm bất kỳ môn học nào. Như nhà mình, con chỉ tham gia ngoại khóa các môn thể thao, nhảy múa, hè thì có thể tham gia một số nhóm làm STEM hoặc vẽ, tự làm DIY, đi du lịch v…v….. Nhà mình nói KHÔNG với học thêm! Con được học cách đặt câu hỏi, được làm sai, dám nhận lỗi, học các giá trị quan trọng trong cuộc sống, tham gia các hoạt động ngoại khóa của MVA để có thêm nhận thức về việc đóng góp cho cộng đồng, ý nghĩa cuộc sống khi đem lại giá trị cho cộng đồng, học cách tìm sự giúp đỡ từ người khác khi cần. Những kỹ năng làm người này các con được học từ những câu chuyện của chú Gấu, từ những bài thơ được phân tích trên lớp, và bố mẹ cũng cần đồng hành nhé! Đây là những kỹ năng làm người từ lớp học mà nó thấm vào con lúc nào không biết. Tiếng Anh và phương pháp học, phương pháp tư duy cũng vậy luôn.
12-17t: Mình cho con quay lại MVA khi con học lớp 6, và giai đoạn THCS này, con học trường công. Như chia sẻ ở trên, giai đoạn này con cần thích nghi với môi trường thách thức hơn, vì thế mình cho con học trường công. Khi cha mẹ đã đồng hành với con 5 năm từ lớp 1 đến lơp 5 để giúp con vừa học ở trường, vừa học MVA, cha mẹ sẽ nhận thấy một điều là con mình có kiến thức và khả năng tiếp thu, phân tích tốt hơn các bạn đồng lứa. Con đã có thời gian được cha mẹ đồng hành để xây dựng năng lực tự học, nhận thức về con đường rộng mở, cơ hội lớn ở trước mắt, cũng như việc đồng hành trong việc xây dựng các giá trị sống, đến giai đoạn này, mình động viên con sắp xếp thời gian để học bài và làm bài MVA. Hôm nào con rảnh, con sẽ ngồi học trên lớp vào buổi tối, nếu con bận, mình động viên con tự xem lại bài và làm bài, tự sắp xếp thời gian để làm bài. Trong giai đoạn từ lớp 6 đến hết lớp 8, con cũng không đi học thêm ở đâu bất kỳ môn học nào. Chỉ có đi học ngoại khóa (dance) do con yêu thích. Thật sự, khi cha mẹ đồng hành tốt với con ở giai đoạn 6-12t thì đến giai đoạn này, thực sự khá nhàn. Mình vẫn đồng hành cùng con, xong thay vì “lecture” kiểu của nhiều phụ huynh học sinh, mình chủ yếu khơi gợi cho con tự tìm hiểu thêm về bản thân, tự tìm hiểu xem con mong muốn gì, học gì, học như thế nào, ra quyết định thế nào, và con tự lựa chọn hoàn thành các môn học MVA vì con biết nó giúp cho con trên đường dài ra sao.
Kết quả khi nộp xin học bổng ASEAN, con đã có một bộ hồ sơ học trường công (điểm tốt), học MVA (điểm tốt), và ngoại khóa. Con hiểu đây cũng chỉ là “công cụ” để đi đường dài, không phải mục tiêu. Vì thế, dù đã được học bổng ASEAN, mẹ vẫn động viên con tiếp tục học MVA. Năm nay, con vẫn đang nỗ lực hoàn thành bài. Như mình nói, các cha mẹ đều luôn có câu hỏi: “con học trường công, nhiều bài lắm, có theo được MVA không?” thì đây là câu trả lời của mình: “con hoàn toàn có thể sắp xếp thời gian để theo được hết, học trường công, làm bài tập ở trường công, làm bài MVA, và còn có thể tham gia các chương trình ngoại khóa khác”. Đây không phải chuyện con bạn giỏi hay không, mà đây là kết quả của những năm khi con còn nhỏ, bạn đã đồng hành để giúp con nhận ra là con có thể làm được rất nhiều thứ mà con thích, nếu con muốn giàu trải nghiệm. Khi con nhận thức được điều đó, con sẽ sắp xếp thời gian, tăng khả năng tập trung để làm bài hiệu quả, và để có thời gian làm những thứ mà con thích. Trong khi rất nhiều bạn cùng lớp 7, lớp 8 của con thức đến 11-12h để làm bài học thêm, để “học bài” thì con nhà mình vẫn 10h đi ngủ. Lớp 6-7 thì vẫn 9h30 là mẹ bắt lên giường, tắt đèn. Và như mình nói ở trên, con không đi học thêm môn gì ở ngoài hết.
Mình tin là học MVA giúp con không chỉ học tiếng Anh, hay có kiến thức toán, khoa học, mà con đã học được cách học (learn how to learn) và phương pháp tư duy (how to think). Mình đánh giá đây là 2 thứ giúp con cả đời đi học và đi làm, giúp con thoát khỏi cảnh học vẹt, hay học để trả bài thầy cô, mà con học vì con muốn tìm hiểu, mở rộng kiến thức, hiểu bản thân hơn, và có nhận định một cách chủ động hơn (có quan điểm cá nhân). Ngoài ra, con học được tính kiên trì, kỷ luật, và nhìn thấy nhiều cơ hội hơn để phát triển.
Cha mẹ nào còn lăn tăn, thì mình thực sự khuyên nên bắt đầu càng sớm càng tốt. Nếu bạn bỏ lỡ khi con 4-5t, thì 7-8t vẫn chưa muộn. Giai đoạn 7-12t con có vô cùng nhiều thời gian và khả năng học mọi thứ nhanh, dễ dàng. Từ 12t thì đòi hỏi kiên trì ít nhất 1 năm đầu để có thể theo được. Nếu con bạn đã lên lớp 10, thì thật sự cơ hôi đã giảm đi rất nhiều và nếu con vẫn muốn tham gia thì phải có nền tảng tiếng Anh tốt, và có ý chí.
Cha mẹ hãy kiên nhẫn, đồng hành cùng con và kiên định với lựa chọn của mình. Mình nhấn mạnh sự đồng hành, thậm chí ngồi cùng con trong thời gian đầu, để chia sẻ, để cảm nhận, để lắng nghe con, và để động viên, đặt những câu hỏi gợi mở để con nhìn ra con đường lớn trước mắt. Đây là khoản đầu tư về thời gian lớn mà không phải cha mẹ nào cũng thấy cần thiết. Xong mình tin, đây là khoản đầu tư vô cùng có giá trị, đặc biệt khi con dưới 12 tuổi. Nó không chỉ giúp con bạn có năng lực tự học sau này, mà nó tăng cường kết nối giữa cha mẹ và con. Nếu bạn cần làm việc buổi tối, bạn có thể mang laptop vào ngồi cạnh con, để con học của con, và mẹ làm việc của mẹ.
Nhà mình chưa khai thác hết MVL của MVA nữa vì con dành quá nhiều thời gian cho hoạt động ngoại khóa khác. Các cha mẹ có thể khai thác thêm các khóa học trên MVL để con nhìn thấy cha mẹ là một người luôn học hỏi cả đời, để con cũng thấy con cần học hỏi và phát triển.
Mình xin kết bằng lời cảm ơn tới MVA, và chú Gấu. Mở trường không bao giờ là việc dễ dàng, và duy trì nó đến hôm nay là một thách thức lớn. Rất mong MVA tiếp tục phát triển và các gia đình sẵn sàng đồng hành cùng con để giúp con học hỏi, trưởng thành, trở thành một life long learner, sống một cuộc sống có ý nghĩa và hạnh phúc!
(Bài chia sẻ của mẹ My Lan)